PAGE TOP

चौधौं आवधिक योजनाको समीक्षा

ऐतिहासिक संविधानसभाबाट संविधान जारी भएपछिको पहिलो योजना स्वाधीन समुन्नत तथा समाजवादउन्मुख राष्ट्रिय अर्थतन्त्रको निर्माण गर्ने सोच लिएको सामाजिक न्यायसहितको लोककल्याणकारी राज्य हुँदै मध्यम आयस्तर भएको मुलुकमा पुग्ने लक्ष्य दिगो विकास लक्ष्यहरू लाई मूलप्रवाहीकरण एवं आन्तरिकीकरण गर्ने प्रयास गरेको पहिलो योजना संघीयता कार्यान्वयन र व्यवस्थापन भूकम्प र नाकाबन्दीबाट अर्थतन्त्रमा भएको नोक्सानी तथा पुनःनिर्माणलाई सम्बोधन गर्ने गरी तर्जुमा

सकरात्मक तथा सुधार गर्नुपर्ने पक्ष (बुँदागत टिपोट)
  • ऐतिहासिक संविधानसभाबाट संविधान जारी भएपछिको पहिलो योजना
  • स्वाधीन, समुन्नत तथा समाजवादउन्मुख राष्ट्रिय अर्थतन्त्रको निर्माण गर्ने सोच लिएको
  • सामाजिक न्यायसहितको लोककल्याणकारी राज्य हुँदै मध्यम आयस्तर भएको मुलुकमा पुग्ने लक्ष्य
  • दिगो विकास लक्ष्यहरूलाई मूलप्रवाहीकरण एवं आन्तरिकीकरण गर्ने प्रयास गरेको पहिलो योजना
  • संघीयता कार्यान्वयन र व्यवस्थापन, भूकम्प र नाकाबन्दीबाट अर्थतन्त्रमा भएको नोक्सानी तथा पुनःनिर्माणलाई सम्बोधन गर्ने गरी तर्जुमा,
  • संविधानका कार्यदिशा अनुरुप राष्ट्रिय अर्थतन्त्रलाई समाजवादउन्मुख, आत्मनिर्भर, स्वतन्त्र तथा उन्नतिशील बनाउने सोचलाई कार्यान्वयन गर्दै दिगो विकास सहितको समृद्धिको मार्गमा उन्मुख भएको
  • निर्वाचन सम्पन्न भई तीनै तहका सरकार क्रियाशील रहेकालामो राजनीतिक संक्रमणकाल समाप्त भई राजनीतिक स्थायित्व कायम भएर विधि र संरचना निर्माण कार्य तीव्र भइरहेको
  • आर्थिक समानतासुशासनविकाससमृद्धि र सामाजिक न्यायको सुनिश्चितताका लागि समेत १४औं योजना महत्वपूर्ण रहेको
  • लगानीको अनुकूल वातावरण भएको, वित्तीय सङ्घीयता कार्यान्वयन समेत प्रारम्भ भएको र समष्टिगत आर्थिक स्थायित्व कायम भएको
  • योजना र बजेट प्रणाली बीचको अन्तरसम्बन्ध अभिवृद्धि गर्ने र वित्त प्रणाली सुदृढ तथा प्रतिफलयुक्त बनाउन मध्यमकालीन खर्च संरचना समेत यही योजनाको आधारमा तयार भएको
  • उत्पादनशील रोजगारी उन्मुख र न्यायपूर्ण वितरण सहितको उच्च आर्थिक वृद्धिद्वारा गरिबी द्रुत रुपमा न्यूनिकरण गर्दै आर्थिक सामाजिक रुपान्तरण गर्ने उद्देश्य लिएको
  • सोहीअनुरुप कुल जिडिपीको औसत वार्षिक वृद्धिदर ७.२ प्रतिशत पुर्याउने लक्ष्य लिएकोमा लक्ष्य नजिक औसत ६.९ प्रतिशत वृद्धि हासिल भएको (कृषि तर्फ ४.२ र गैरकृषि वृद्धिदर ८%) र आर्थिक बर्ष २०७५/०७६ मा GDP को आकार ३४ खर्ब ६४ अर्ब पुगेको
  • लगानीमैत्री आर्थिक नीति, विद्युत आपूर्ति प्रणालीमा भएको निरन्तर सुधारश्रम सम्बन्धमा सुधार र राजनीतिक स्थायित्वले लगानीमैत्री वातावरण बनेकोले अर्थतन्त्रमा सकारात्मक असर पुगेको
  • सन् २०१८ मा ११ लाख ४० हजार पर्यटक नेपाल प्रवेश गरेका, साथै जनसांख्यिक लाभलगानीमैत्री वातावरण, विकसित सामाजिक आर्थिक पूर्वाधारभूकम्पपछि तीव्र गतिको पुनःनिर्माण र ऊर्जा उत्पादनमा भएको वृद्धि लगायत सकरात्मक परिदृश्यबाट विकास र समृद्धिको प्रस्थान बिन्दुका आधार तयार भएको
  • आर्थिक विस्तारविस्तारकारी वित्त नीतिको कार्यान्वयन र कुशल मौद्रिक नीति कार्यान्वयनको कारण मुद्रास्फिति न्यून रहेको
चौधौ योजनाका प्रमुख आर्थिक सामाजिक तथा भौतिक लक्ष्यहरु र प्रगति
सूचकः (लक्ष्य) प्रगति
  • वार्षिक औसत आर्थिक वृद्धिदरः (७.९), ६.९%
  • कृषिः (४.७), ४.२%
  • गैरकृषिः (८.४), ८%
  • मानव विकास सूचकांकः (०.५७), ०.५७४
  • लैंगिक सशक्तीकरण सूचकांकः (०.५८)०.५६८
  • अपेक्षित आयुः (७२ वर्ष), ६९.७
  • खानेपानीः (९०%), ८८%
  • माध्यमिक तहको खुद भर्नाः (४५%), ४६.९%
  • १५-२४ वर्ष उमेर समूह साक्षरताः (९२%), ८५%
  • विद्युत जडित क्षमताः (२३०१ MW), १३२५
  • विद्युत पहुँच प्राप्त परिवारः (८७%), ९०.७%
  • सिंचाईः (१५.२), १४.७ लाख हेक्टर
  • इन्टरनेट पहुँचः (६५%), ५५.४%
  • गरिबीः (१७%), १८.७%
समस्या
  • अन्तर निकाय समन्वय मुख्य समस्याको रुपमा रहेको
  • साधन स्रोतको अभाव
  • परियोजना छनोटमा समस्या (भरपर्दो अध्ययन नहुने र जोडबलका आधारमा छनौट हुने)
  • समयमै ठेक्का नलाग्नु (असारे विकास बढेको)
  • ठेकेदार mobilization खर्च लिएर बेपत्ता भईदिनु (काम नगर्नेलाई कारबाही नहुनुकाम गरेपनि वा नगरेपनि ठेक्का पाइरहनु)
  • कर्मचारी सरुवा भैरहनेअनुगमन मूल्यांकन पर्याप्त मात्रामा नहुने र समग्रमा परियोजना प्रशासन नै उपयुक्त हिसाबले नचल्नु

    समग्र योजनाबद्ध विकासको समीक्षा (सकरात्मक तथा सुधार गर्नुपर्ने पक्ष) 
    बुँदागत टिपोट
    • छ दशक लामो योजनाबद्ध विकासको अवधिमा नौवटा पञ्चवर्षीय र पाँचवटा त्रिवर्षीय योजना कार्यान्वयनमा आएका
    • यो अवधिमा राजनीतिक क्षेत्रमा युगान्तकारी परिवर्तन भएतापनि आर्थिक-सामाजिक पूर्वाधार विकासमा अपेक्षित उपलब्धि हासिल नभएको
    • सचेतनामा अभिवृद्धिआधुनिकतामा प्रवेशजातीयलैङ्गिक र वर्गीय विभेदबहिष्करण र असमानतामा सुधारोन्मुख रहेको
    • शिक्षास्वास्थ्यखानेपानीसामाजिक सुरक्षासडकयातायातसञ्चार तथा सूचना प्रविधि र शहरी पूर्वाधारमा उल्लेख्य विकास भएतापनि गुणस्तर सुनिश्चित हुन नसकेको
    • जलविद्युतहवाई यातायात लगायत अन्य पूर्वाधार निर्माणमा थप प्रयास आवश्यक देखिएको
    • अल्पकालीनमध्यकालीन र दीर्घकालीन योजना तर्जुमा गरी नतिजामूलक कार्यान्वयनमार्फत जनताको बढ्दो अपेक्षाको सम्बोधन गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिएको
    • निरपेक्ष र बहुआयामिक गरीबीमा उल्लेख्य कमी आएको भएतापनि अझैपनि जनसङ्ख्याको ठूलो हिस्सा गरिबीको रेखामुनि रहेको
    • स्वदेशमा रोजगारी अभावले युवा श्रमशक्तिको रोजगारीका लागि विदेशिने क्रम यथावत् छ
    • अर्थतन्त्रमा औद्योगिक क्षेत्रको योगदान घटिरहेको र आयात-निर्यात अनुपात तिब्ररुपमा बढीरहेको अवस्था छ
    • विप्रेषणले अर्थतन्त्रको आकार वृद्धि भएको र बिदेशी मुद्राको पर्याप्त सञ्चिती रहेको छ
    • सामाजिक सुरक्षासमावेशीकरणवातावरण संरक्षण लगायतका आर्थिक-सामाजिक विकासको क्षेत्रमा महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल भएका छन्
    • आर्थिक वृद्धिउत्पादन र उत्पादकत्वऔद्योगिकरणगुणस्तरीय शिक्षा तथा स्वास्थ्य, स्वच्छ र प्रदूषणमुक्त वातावरण र सुशासन लगायतका क्षेत्रले योजनाका अपेक्षित लक्ष्य हासिल गर्न सकेका छैनन् 

    COMMENTS

    BLOGGER
    contact for perofessional web development
    Name

    Administration,4,CSIT,2,Culture,3,Current Affair,20,Fiction,3,Formula,3,Freelance,10,Gorkhaptra,2,IQ,1,Local Level,19,Loksewa,10,Memory,2,More,2,Motivation,13,Newspaper Cuttings,3,Objective,71,Officer,1,Policy,5,Science,4,Social,3,Subjective,79,Tips,19,Travel,3,Video Class,9,
    ltr
    item
    Chakra's Blog: चौधौं आवधिक योजनाको समीक्षा
    चौधौं आवधिक योजनाको समीक्षा
    ऐतिहासिक संविधानसभाबाट संविधान जारी भएपछिको पहिलो योजना स्वाधीन समुन्नत तथा समाजवादउन्मुख राष्ट्रिय अर्थतन्त्रको निर्माण गर्ने सोच लिएको सामाजिक न्यायसहितको लोककल्याणकारी राज्य हुँदै मध्यम आयस्तर भएको मुलुकमा पुग्ने लक्ष्य दिगो विकास लक्ष्यहरू लाई मूलप्रवाहीकरण एवं आन्तरिकीकरण गर्ने प्रयास गरेको पहिलो योजना संघीयता कार्यान्वयन र व्यवस्थापन भूकम्प र नाकाबन्दीबाट अर्थतन्त्रमा भएको नोक्सानी तथा पुनःनिर्माणलाई सम्बोधन गर्ने गरी तर्जुमा
    https://1.bp.blogspot.com/-JAzz5gf-6-M/XtHelmBwizI/AAAAAAAAKP0/6sN2FegnwfsmezVpe6TZcsIoWylpLxniwCEwYBhgLKs4DAL1OcqzGvu5obQ_LPopjAaOO5II59KEIEl9w9jeH-bjnCbejBAoy0ghuhX6sCVE5PaCYLu10K4s6pVIqKe2dsWPzZR-FR1cq2J5NrtkbFDls87-myiTnXxLSTy5cqqiCEOnsmyiRWk5eViizvYRwYClmKta37y-TyujcPf-n_yVCxdp4jzsn6UewvsHacHdYhk7Mx5wFWXK3hRMDhl2cqpr4ce8hTLwc1Y1ZUlWmsIxOZOkMRlVuWku1jKGEmYnlqf7y-Fheq7VWMQSwmK3R9f1Y9YKwlwG_rLa5rUth9vQwvvUwzCwlTxVraxl_GmiesknAnSxvY11Y60iKJIAgmPi10mGAj2VXBvvaWDvhAizmQ8LfJbktW6IHYS7w7duGgZ1vnAT7UfxC9f5x95PFl73h9nGQdfhYiL-Q4CT1hTE11DUGBggnYm2nydyMqQW6DlCImiUJ-8V5mkASlhLpmK6ULk8nvUW-lbCZHwgn9-phWsOFgX_eFrHXjvX4PhJF52egPVMCBW0jJsvnhF8GXKdwDDCDqMpjQcG2uTcwCEk2MDymKkDcgm7R7brA-gYzLbA7auumVeRpiCVykLYW_SN22b2wilLY9Nue2GFRMN_Dx_YF/s640/Blue%2BDynamic%2BFitness%2BYoutube%2BThumbnail.png
    https://1.bp.blogspot.com/-JAzz5gf-6-M/XtHelmBwizI/AAAAAAAAKP0/6sN2FegnwfsmezVpe6TZcsIoWylpLxniwCEwYBhgLKs4DAL1OcqzGvu5obQ_LPopjAaOO5II59KEIEl9w9jeH-bjnCbejBAoy0ghuhX6sCVE5PaCYLu10K4s6pVIqKe2dsWPzZR-FR1cq2J5NrtkbFDls87-myiTnXxLSTy5cqqiCEOnsmyiRWk5eViizvYRwYClmKta37y-TyujcPf-n_yVCxdp4jzsn6UewvsHacHdYhk7Mx5wFWXK3hRMDhl2cqpr4ce8hTLwc1Y1ZUlWmsIxOZOkMRlVuWku1jKGEmYnlqf7y-Fheq7VWMQSwmK3R9f1Y9YKwlwG_rLa5rUth9vQwvvUwzCwlTxVraxl_GmiesknAnSxvY11Y60iKJIAgmPi10mGAj2VXBvvaWDvhAizmQ8LfJbktW6IHYS7w7duGgZ1vnAT7UfxC9f5x95PFl73h9nGQdfhYiL-Q4CT1hTE11DUGBggnYm2nydyMqQW6DlCImiUJ-8V5mkASlhLpmK6ULk8nvUW-lbCZHwgn9-phWsOFgX_eFrHXjvX4PhJF52egPVMCBW0jJsvnhF8GXKdwDDCDqMpjQcG2uTcwCEk2MDymKkDcgm7R7brA-gYzLbA7auumVeRpiCVykLYW_SN22b2wilLY9Nue2GFRMN_Dx_YF/s72-c/Blue%2BDynamic%2BFitness%2BYoutube%2BThumbnail.png
    Chakra's Blog
    https://www.chakrapanibhandari.com.np/2020/05/14th-plan-samiksha.html
    https://www.chakrapanibhandari.com.np/
    https://www.chakrapanibhandari.com.np/
    https://www.chakrapanibhandari.com.np/2020/05/14th-plan-samiksha.html
    true
    7911877034631758713
    UTF-8
    Loaded All Posts Not found any posts VIEW ALL Readmore Reply Cancel reply Delete By Home PAGES POSTS View All RECOMMENDED FOR YOU LABEL ARCHIVE SEARCH ALL POSTS Not found any post match with your request Back Home Sunday Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat January February March April May June July August September October November December Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec just now 1 minute ago $$1$$ minutes ago 1 hour ago $$1$$ hours ago Yesterday $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago more than 5 weeks ago Followers Follow THIS PREMIUM CONTENT IS LOCKED STEP 1: Share to a social network STEP 2: Click the link on your social network Copy All Code Select All Code All codes were copied to your clipboard Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy